SUPPLEMENT

maandagavond 16 december
20.02-24.00 uur, Radio 4


M A N C A

C O N T R E - N A T U R E


staf

Desert Planet

(movie file, 2 MB)



Laat de dieren spreken



Over natuur en technologie
aif-files - uitspraken van:


oor Michel Redolfi



oor Terry Riley



oor Luc Martinez





Laat de dieren spreken

"Nature/Contre nature", uitheemser kan het niet, dus vlucht ik als radio-onderzoeker tijdens een pauze van het MANCA festival naar een prachtige, door veel groen omgeven russisch-orthodoxe kerk midden in de stad Nice. Behalve goudingelegde ikonen en koorzang vindt men hier ruimte om te ademen, natuurlijk of niet. Al voor de aanvang van de reis heeft men de Cote d'Azur met blauwe fantasie-fabels verheven tot filmafgod. Brigitte Bardot, weliswaar niet meer de jongste maar toch, een natuurbeschermingsmaagd met poedel op schoot. Of adembenemende schaars geklede meisjes uitgerust met een overweldigende vrouwelijke natuur, flanerend in lange feëenlokken over prachtige palmen- boulevards. Zij prikkelen uw drang naar het spel, hetzij aan het strand of zittend naast oliemagnaten in het Casino van Monte Carlo. En natuurlijk rijdt men als 007-millionair rond in het land van het grote geld, daar waar de citroenen bloeien.

Met Air Liberté vliegt men dan eindelijk door de vrije lucht naar dit paradijs, " Vive la France" waarna men al gauw in de diepte duikelt: geen bikini's, alleen facades. Er is wel een vermoeden van vergankelijke glans, de ogen onderzoeken de fraaie gevel van het hotel Regina, turen in het blauw van Henry Matisse en het blauw van de "Cote" waarna de geest weemoedig wegzakt in de nevels van de jaren twintig.

Tegenwoordig is de parabel dierlijk. De betonburchten zijn opgericht door bouwleeuwen, de banken in Monaco stikken in de smog van de krediethaaien, micro-organismen belagen de kust, " pour moi pas des Fruits de mer, pas des huitres du Cote", het land is geëxploiteerd door geldwolven onder het motto iedere drakenboom zijn eigen hol.

"Nature/Contre nature. Je moet het binnenland in, daar vindt je dat wat wij hier zo missen." Zo is men zoekend en door festivalstemming gelovend tenminste de eigen natuur terug te vinden tussen computers en plantenkassen. In de multimedia-rage overvloeien slangen het projectielinnen, de computer lijkt ons te verstrikken in zijn biologisch organisme. Men vliegt verder in toekomstlandschappen over buitenaardse velden alsof de natuur van de aarde enkel en alleen virtuele realiteit is en de computer de ware wereld, omdat men daarmee zijn persoonlijke natuur kan uitvinden die dus gelukkiger maakt. Vanuit de kijkbuis begroeten vissen je met " goede morgen", meezwemmen met de high-tech. Maar kluizenaar en vogelliefhebber komen in dit Festival ook aan hun trekken want wat is "Contre nature" zonder "Nature". Wat valt er te ontwikkelen als de heremiet en de natuurvriend zich terugtrekken in hun kassen van eenzaamheid en verliefdheid. Zo wordt men door het MANCA festival heen en weer geslingerd tussen het bekende wat niet meer interessant blijkt en iets wat nieuw is, tenminste inzake de technische verworvenheden. Als luisteraar hoopt men stilletjes eindelijk weer eens muziek te vinden waarvan de rillingen over de rug lopen en het zal me worst wezen of dit dan kunst is of niet.

Op de laatste dag van mijn oponthoud in Nice stond ik mezelf een buitensporig uurtje toe. Ik bezocht een van die kunstmatig opgefokte restaurants waar de nouveaux-riche dineren. Ik wordt van kin tot voeten verpakt in een servét op tafekleed-formaat. Omringd door drie obers die je geen rust gunnen omdat na iedere slok het glas wordt bijgevuld, geniet ik van de atmosfeer die het meest beantwoord aan mijn beeld van de Cote d'Azur. Naast mij een eenzame zakenman, ertegenover een oude met glimmers volgehangen dame. In de verte een half onder de tafel liggend liefdespaar, innig verstrengeld, diskreet genegeerd door de obers. Hun elegante poedel op een speciaal hondenzitje, voor zijn snuit een plastic bord. De diner ronde kan beginnen. De obers dienen het maal op.

"Nature/Contre nature"; de hond met z'n plastic bord, of ikzelf met m'n Limoge porcelijn, beeldender kan men dit thema niet verorberen. Of (als het om de hond gaat) opvreten.

?